Kedimi ilk aldığımda market rafındaki en renkli paketi seçip eve dönmüştüm. Üç ay sonra elimde kaşıntılı bir kedi, sürekli kusma ve iki veteriner faturası vardı. O günden bugüne beş kediyle yaşadım, ikisi yaşlılık dönemini benimle geçirdi. Öğrendiğim en net şey şu: kedi beslenme şekli, mama markasından çok daha fazlası; su tüketimi, porsiyon disiplini ve öğün düzeninin birlikte kurduğu bir sistem.
Kedi sahiplerinin çoğu yanlış mama seçmiyor aslında; doğru mamayı yanlış miktarda ve yanlış düzende veriyor. Kabı sabah doldurup akşama kadar önde bırakmak, benim de yıllarca yaptığım hataydı. Kedi otlar gibi yer, ne zaman doyduğunu siz göremezsiniz, kilo yavaş yavaş biner ve bir gün veterinerde "bu kedi 1,5 kilo fazla" cümlesini duyarsınız.
İkinci büyük sorun su. Kedi, çölden gelen bir hayvan; susama refleksi zayıf. Doğada avının yaklaşık üçte ikisi sudur. Siz ona nem oranı çok düşük bir kuru mama verip yanına bir kap su koyuyorsunuz ve kedi bu açığı kapatmıyor. Sonuç, idrar yoğunluğunun artması ve idrar yolu sorunlarına açık bir zemin. Kedilerde idrar yolu enfeksiyonu belirtilerini bir kez yaşadıysanız, o gece tuvalete girip çıkan, miyavlayan kediyi hiç unutmazsınız.
Kuru, konserve (ıslak), yaş taze mama ve ev yapımı seçenekleri kendi kedilerimde de denedim. Kararı kolaylaştırmak için yaşadıklarımı tabloya döktüm:
| Tip | Avantaj | Zayıf tarafı | Kime uygun |
|---|---|---|---|
| Kuru mama (kaliteli, etli) | Pratik, saklaması kolay, kilo başına ekonomik | Nem oranı çok düşük, otlatma alışkanlığına davetiye | Su içmeyi seven, kilosu dengeli, gün içi evde olunmayan kediler |
| Konserve / ıslak mama | Yüksek nem, doyurucu, porsiyon kontrolü net | Maliyet yüksek, açık kalınca bozulur | Az su içen, kısırlaştırılmış, kilo vermesi gereken kediler |
| Pouch / jel içinde et parçaları | Kediler çok sever, iştah açar | Protein oranı çoğu zaman düşük, ana öğün olmaz | Ödül veya iştahsız dönemlerde destek |
| Ev yapımı / çiğ | İçeriği tamamen sizin kontrolünüzde | Taurin, kalsiyum, vitamin dengesi uzman desteği ister | Veteriner takibiyle ilerleyecek kararlı sahipler |
Etiket okumayı öğrenmek marka tartışmasından daha değerli. Ben ilk üç maddeye bakıyorum: birinci sırada tanımlı bir et kaynağı (tavuk, hindi, somon) yazıyorsa devam ediyorum. "Hayvansal yan ürünler" ilk sıradaysa ya da mısır, buğday türevleri üst üste diziliyorsa rafa geri koyuyorum. Kedi zorunlu et yiyen bir canlı; tahıl onun için dolgu maddesi.
Gözle ölçmeyi bıraktığım gün her şey düzeldi. Mutfak terazisi aldım, günlük miktarı sabah tartıp iki ya da üç öğüne böldüm. Kaba paket üzerindeki tabloyu başlangıç noktası kabul edin, ama tek doğru olarak görmeyin; kısırlaştırılmış bir kedi, aynı kilodaki kısırlaştırılmamış bir kediden belirgin şekilde daha az enerjiye ihtiyaç duyar.
Benim uyguladığım düzen:
Ani mama değişikliği ishalin en yaygın nedeni. Aceleyle yaptığım bir geçişte kedimin üç gün boyunca bağırsakları düzelmedi; artık asla acele etmiyorum.
Kedimin su kabını mama kabının yanından kaldırıp odanın başka bir köşesine taşıdığımda içtiği su gözle görülür arttı. Kediler yemek ile suyun yan yana olmasından hoşlanmıyor. Geniş, sığ, seramik veya çelik kap kullanın; plastik koku tutuyor. Evde birden fazla noktaya su bırakın. Akan suya ilgi duyan kediler için çeşme tipi kaplar işe yarıyor, ama motorunu haftada bir temizlemek şart.
Ortalama bir yetişkin, kısırlaştırılmış, iç mekân kedisi için kurduğum düzen şu: günlük kalorinin yarısına yakınını kaliteli ıslak mamadan, kalanını iyi bir kuru mamadan vermek. Böylece nem alımı yükseliyor, porsiyon kontrolü elinizde kalıyor, maliyet de tamamen konserveye geçmek kadar ağırlaşmıyor. Öğün sayısı iki; mama kabı öğün dışında ortada durmuyor.
Yavru kediyse gün içine yayılmış üç-dört öğün ve yavru formülü, yaşlı kediyse böbrek değerlerine göre veterinerin yönlendirdiği içerik gerekiyor. Kediniz süt, çiğ balık, soğan-sarımsaklı ev yemeği, çikolata ve üzümden uzak dursun; bunlar tartışmaya kapalı.
Beslenmede yaptığınız değişikliğin sonucunu üç haftada değil, üç ayda göreceksiniz. Tüy parlaklığı, dışkı kıvamı, kilo eğrisi ve enerji seviyesi; bu dördü birlikte iyileşiyorsa yolunuz doğru.
Son bir hatırlatma: iştahta ani düşüş, kilo kaybı ya da öğün sonrası tekrarlayan kusma varsa mama denemeye devam etmeyin, muayene randevus